Henryk Jordan

Lekarz
23.07.1842 18.05.1907 Przemyśl

Biografia

Henryk Jordan (1842–1907) był polskim lekarzem, społecznikiem i pionierem wychowania fizycznego w Polsce. Od 1895 był profesorem ginekologii i położnictwa na Uniwersytecie Jagiellońskim. Słynął z założenia ogrodów jordanowskich – pierwszych w Europie ogrodów zabaw dla dzieci.

W młodości pochodził z zubożałej szlachty rodziny Jordanów z Zakliczyna. Był synem Bonifacego Jordana i Salomei z Wędrychowskich. Edukację gimnazjalną odbył w Tarnopolu i Tarnowie; w 1861 brał udział w manifestacjach narodowych, w 1862 wyjechał do Triestu, a rok później zdał egzamin dojrzałości w języku włoskim. Rozpoczął studia medyczne we Wiedenie, a od 1863 kontynuował na Uniwersytecie Jagiellońskim. Studia ukończył w 1867, jednak z powodu zapalenia opłucnej nie przystąpił do egzaminu dyplomowego.

Po pobycie w Berlinie i Nowym Jorku powrócił do Polski w 1870 roku i uzyskał dyplom doktora medycyny. Po krótkiej praktyce położniczej w Wiedniu objął asystenturę w katedrze ginekologii i położnictwa w Krakowie, a kilka lat później otworzył prywatną praktykę. Był ceniony jako ginekolog i wykładowca; w 1890 otrzymał tytuł profesora. Dwa razy pełnił funkcję dziekana Wydziału Lekarskiego UJ (1898/1899 i 1904/1905).

Jordan był również zaangażowany w działalność społeczną i edukacyjną: tworzył i redagował czasopismo Przegląd Higieniczny, wspierał szkoły i opiekę zdrowotną, a jego wysiłki doprowadziły do wprowadzenia w szkołach obowiązkowych lekcji gimnastyki oraz opieki lekarskiej. Był przeciwnikiem równouprawnienia kobiet w dostępie do zawodu lekarskiego, co w 1897 znalazło odzwierciedlenie w jego głosowaniu przeciwko przyjęciu kobiet na Wydział Lekarski.

Poza medycyną Jordan aktywnie działał w wielu instytucjach zdrowia i kultury, kierował Krakowskim Towarzystwem Ginekologicznym i Krakowskim Towarzystwem Lekarskim, wspierał Towarzystwo Opieki Zdrowia i Towarzystwo Samopomocy Lekarzy, a także był inicjatorem i prezesem Towarzystwa Tanich Mieszkań dla robotników katolików. Jako działacz społeczny użyczał swojego autorytetu obywatelskiego dla edukacji patriotycznej młodzieży, m.in. organizując chór, wspierając Sokół i fundując pomniki na Plantach.

Najważniejszym dziełem Jordana było założenie w Krakowie w 1889 roku Parku Jordana na Plantach - pierwszego w Europie publicznego ogrodu zabaw i gier ruchowych dla dzieci. Park ten służył jako miejsce ćwiczeń i edukacji patriotycznej, a w 1907 roku Jordan został pochowany na cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Pionier wychowania fizycznego w Polsce
Założył i nadzorował Park Jordana w Krakowie (Park Miejski im. dr Henryka Jordana) w 1889
Wprowadził w szkołach obowiązkowe lekcje gimnastyki i opiekę lekarską
Redagował czasopismo Przegląd Higieniczny
Kierował Krakowskim Towarzystwem Ginekologicznym i Krakowskim Towarzystwem Lekarskim

Ciekawostki

Park Jordana w Krakowie był pierwszym w Europie publicznym ogrodem zabaw
W 1906 został członkiem Najwyższej Rady Sanitarnej w Wiedniu
Brał udział w różnych inicjatywach społecznych, m.in. organizował pomoc dla ubogiej młodzieży

Udostępnij